Bóg przyszedł. A świat się nie zatrzymał.

Nie było syren. Nie było trzęsienia ziemi. Nie było znaków, których nie da się przeoczyć.

Bo gdy Bóg naprawdę przychodzi, nie zawsze czyni to tak, by nie dało się Go ominąć.

Kiedy mówimy o objawieniu Boga, zwykle myślimy o świetle, mocy, czymś nie do przeoczenia. Tymczasem Biblia od pierwszych stron opowiada inną historię – historię Boga, który objawia się, ukrywając.

Mojżesz spotyka Boga nie w pałacu, ale przy krzewie na pustyni. Eliasz nie rozpoznaje Go w wichurze ani w ogniu, ale w szmerze łagodnego powiewu. Izrael prowadzony jest przez obłok – znak obecności, który jednocześnie odsłania i zasłania.

A gdy przychodzi pełnia objawienia, Bóg nie wybiera tronu, lecz żłób. Nie blask, lecz noc. Nie oczywistości, lecz Dziecko, które można wziąć na ręce… albo ominąć. Bóg nie przychodzi, by nas przekonać. Przychodzi z delikatnością, która szanuje wolność i zaprasza do więzi miłości i przyjaźni. I dlatego się ukrywa – żeby człowiek mógł Go wybrać.

Wolność przyjęcia miłości

Fiodor Dostojewski w Braciach Karamazow przedstawił przejmującą scenę. Wyobraził sobie, że Chrystus wraca na ziemię. Jest rozpoznany, czyni dobro, ludzie idą za Nim. I zostaje aresztowany. W nocy Wielki Inkwizytor wyrzuca Mu, że obdarzył ludzi wolnością, choć łatwiej byłoby podporządkować ich sobie cudem i władzą. Tak można streścić oskarżenie wypowiedziane w tej scenie.

Chrystus nie odpowiada ani jednym słowem. Na końcu tylko podchodzi… i całuje Inkwizytora. Nie wchodzi z nim w spór. Nie udowadnia, że nie ma racji. Ten pocałunek można odczytać jako zapewnienie: „Nadal jesteś kochany. Nawet teraz – gdy mnie zamknąłeś w więziennej celi”.

To jest serce Bożego Narodzenia: Bóg, który nie narzuca się miłością. I dokładnie to jednym zdaniem zapisał Blaise Pascal w Myślach: „Bóg dał dość światła tym, którzy chcą wierzyć, i dość cienia tym, którzy nie chcą”.

Drzwi ludzkiego serca

Jest taki słynny obraz Williama Holmana Hunta – Światło świata. Przedstawia Chrystusa stojącego przed drzwiami. Drzwi są stare, zarośnięte, jakby dawno nieotwierane. I co ważne – nie mają klamki od zewnątrz.

Artysta namalował to celowo. To są drzwi ludzkiego serca. Bóg nie wchodzi siłą. Nie wyważa. Czeka.

Dlatego dziś Bóg ukrywa się nie w hałasie, ale w człowieku obok, który nie jest łatwy – bo tam najtrudniej kochać bez warunków. Ukrywa się w chwili ciszy, której unikamy – bo tylko w ciszy można przyjąć miłość, a nie próbować nią sterować. Ukrywa się w prawdzie o sobie, przed którą uciekamy – bo Bóg nie kocha naszej wersji poprawionej, tylko tę prawdziwą.

I tu warto na chwilę oddać głos jednemu z Ojców Kościoła. Święty Augustyn w Wyznaniach (III,6,11) pisał o Bogu bliższym nam niż to, co w nas najbardziej wewnętrzne – a jednak tak dyskretny, że nie narzuca się człowiekowi. Jest obecny w głębi serca, ale czeka, aż zostanie rozpoznany.

I na koniec najważniejsze. Bóg nie oczekuje od nas wielkich deklaracji ani duchowych fajerwerków. Nie potrzebuje heroizmu. Nie czeka, aż będziemy gotowi, uporządkowani, mocni w wierze.

Bóg wie, co w sobie nosimy – zmęczenie, rozczarowania, lęki, pytania bez odpowiedzi.

I dlatego nie prosi o więcej, niż jesteśmy w stanie dać.

Wystarczy jedno małe otwarcie. Jedna szczelina. Jedno proste, z serca płynące zaproszenie: „wejdź”.

Czasem niepewne. Czasem wypowiedziane bez pewności, czy to coś zmieni.

Bo Bóg nie wchodzi tam, gdzie wszystko jest gotowe. Wchodzi tam, gdzie został zaproszony.

I to jedno „wejdź” staje się szczeliną, przez którą możemy przyjąć Boga w nasze życie.

Boże Narodzenie to nie moment, w którym Bóg wchodzi do świata z hukiem. To moment, w którym stoi blisko i cicho przy drzwiach.

Modlitwa

Panie Jezu, dziękujemy Ci, że przyszedłeś cicho, bez przymusu i bez blasku, żebyśmy mogli Cię wybrać. Stoisz blisko, przy drzwiach naszego życia, i czekasz. Daj nam dziś jedno małe otwarcie, jedną szczelinę serca, przez którą może wejść Twoja obecność. Amen.